सेक्रेटरियल प्रॅक्टिस’ – डिजिटल कार्यालयीन व्यवस्थापनातील सुवर्णसंधी
ITI मधील ‘सेक्रेटरियल प्रॅक्टिस’ – डिजिटल कार्यालयीन व्यवस्थापनातील सुवर्णसंधी
आजच्या डिजिटल युगात कार्यालयीन कामकाज पूर्णपणे बदलले आहे. केवळ टायपिंग किंवा फाईल सांभाळणे एवढ्यापुरतेच काम मर्यादित नसून ई-मेल व्यवस्थापन, ऑनलाइन पत्रव्यवहार, डेटा हाताळणी, मीटिंग व्यवस्थापन, डिजिटल फायलिंग आणि कार्यालयीन समन्वय अशा अनेक जबाबदाऱ्या आधुनिक कार्यालयीन व्यवस्थेत समाविष्ट झाल्या आहेत.
या सर्व गरजांची पूर्तता करणारा आयटीआयमधील महत्त्वाचा अभ्यासक्रम म्हणजे ‘सेक्रेटरियल प्रॅक्टिस’.
🎓 अभ्यासक्रमाची वैशिष्ट्ये
✅ कालावधी – १ वर्ष
✅ दोन सत्रांमध्ये विभागलेला अभ्यासक्रम
✅ NCVT राष्ट्रीय व्यवसाय प्रमाणपत्र
✅ प्रवेश पात्रता – किमान १०वी उत्तीर्ण
✅ वयोमर्यादा – १5 वर्षे पुढे
आजच्या वेगाने बदलणाऱ्या डिजिटल युगात कार्यालयीन कामकाजाची पद्धत पूर्णपणे बदलली आहे. केवळ टायपिंग किंवा फाईल सांभाळणे एवढ्यापुरतेच कार्यालयीन काम मर्यादित राहिलेले नाही. ई-मेल व्यवस्थापन, ऑनलाइन पत्रव्यवहार, डेटा हाताळणी, मीटिंग व्यवस्थापन, डिजिटल फायलिंग आणि कार्यालयीन समन्वय अशा अनेक जबाबदाऱ्या आजच्या आधुनिक कार्यालयीन व्यवस्थेत समाविष्ट झाल्या आहेत. या सर्व गरजांची पूर्तता करणारा आयटीआयमधील महत्त्वाचा अभ्यासक्रम म्हणजे ‘सेक्रेटरियल प्रॅक्टिस’ होय.
अभ्यासक्रमाची वैशिष्ट्ये
भारत सरकारच्या कौशल्य विकास आणि उद्योजकता मंत्रालयांतर्गत डायरेक्टर जनरल ऑफ ट्रेनिंग (DGT) यांच्या सुधारित अभ्यासक्रमानुसार हा अभ्यासक्रम तयार करण्यात आला आहे. हा एक वर्ष कालावधीचा अभ्यासक्रम असून दोन सत्रांमध्ये विभागलेला आहे. प्रशिक्षण पूर्ण झाल्यानंतर राष्ट्रीय व्यवसाय प्रमाणपत्र (NCVT) दिले जाते.
या अभ्यासक्रमासाठी प्रवेश पात्रता किमान दहावी उत्तीर्ण असून वयोमर्यादा १४ वर्षे आहे. प्रत्येक तुकडीत साधारण २४ प्रशिक्षणार्थींना प्रवेश दिला जातो.
प्रशिक्षणामध्ये काय शिकवले जाते?
‘सेक्रेटरियल प्रॅक्टिस’ अभ्यासक्रमात विद्यार्थ्यांना पुढील महत्त्वाची कौशल्ये शिकवली जातात –
- कार्यालयीन संवाद कौशल्य
- अधिकृत पत्रव्यवहार
- ई-मेल लेखन व व्यवस्थापन
- फाईल हाताळणी
- नोटिंग-ड्राफ्टिंग
- मीटिंग इतिवृत्त लेखन
- कार्यालयीन रजिस्टर व्यवस्थापन
- संगणक टायपिंग
- एमएस-वर्ड, एमएस-एक्सेल, पॉवरपॉइंट
- इंटरनेटचा वापर
- ऑनलाइन फॉर्म भरणे
- डेटा सुरक्षितता
- ऑनलाइन बुकिंग
- कार्यालयीन लेखा व्यवस्थापन
- रोजगाराच्या संधी
आज अनेक सरकारी तसेच खासगी कार्यालयांमध्ये प्रशिक्षित मनुष्यबळाची मोठी गरज आहे. त्यामुळे या अभ्यासक्रमातून विद्यार्थ्यांना विविध रोजगाराच्या संधी उपलब्ध होतात.
प्रमुख पदे:
- ऑफिस असिस्टंट
- फ्रंट ऑफिस एक्झिक्युटिव्ह
- डेटा एंट्री ऑपरेटर
- पर्सनल असिस्टंट
- रिसेप्शनिस्ट
- कम्प्युटर ऑपरेटर
- डॉक्युमेंटेशन असिस्टंट
स्वयंरोजगारासाठीही उपयुक्त
संगणक व इंटरनेटच्या सहाय्याने विद्यार्थी स्वतःचे व्यवसाय केंद्र सुरू करू शकतात. उदाहरणार्थ –
- टायपिंग सेंटर
- ऑनलाइन सेवा केंद्र
- ई-सेवा केंद्र
- दस्तऐवज तयार करणे
- बायोडाटा लेखन
- ऑनलाइन अर्ज भरणे
- डेटा एंट्री सेवा
ग्रामीण भागातही महाऑनलाइन, शासकीय योजना अर्ज, शिष्यवृत्ती अर्ज, आधार सेवा अशा डिजिटल सेवांसाठी मोठी मागणी निर्माण झाली आहे.
महिलांसाठी लोकप्रिय अभ्यासक्रम
अनेक महिला औद्योगिक प्रशिक्षण संस्थांमध्ये हा ट्रेड विशेष लोकप्रिय आहे. कमी कालावधीत रोजगाराभिमुख कौशल्य मिळवून देणारा हा अभ्यासक्रम विद्यार्थ्यांसाठी करिअर घडविण्याचा उत्तम पर्याय ठरत आहे.
आयटीआय संबंधित अधिक माहिती साठी तुम्ही आम्हाला इतर सोशल मीडियावर फॉलो करू शकता...
Website- https://www.nkrathod.in
Facebook- https://www.fb.com/nkrathod.in
Twitter- https://www.twitter.com/nkrathod_in
Instagram- https://www.instagram.com/nkrathod.in
Telegram - https://t.me/itiupdate
आयटीआय बद्दल सर्व काही फ्क्त एक क्लिक दूर...प्रवेशा बद्दल महिती, परीक्षा बाबत माहिती, NCVT प्रमाणपत्र बाबत माहिती,रोजगार बाबत माहिती एकाच जागेवर...
YouTube- https://www.youtube.com/nkrathod


0 Comments