Learning Outcome म्हणजे काय wireman Trade ITI Instructorआणि विद्यार्थ्यांसाठी संपूर्ण माहिती

Learning Outcome म्हणजे काय  wireman Trade ITI Instructorआणि  विद्यार्थ्यांसाठी संपूर्ण माहिती

 Learning Outcome म्हणजे काय? – ITI विद्यार्थ्यांसाठी संपूर्ण माहिती

Learning Outcome म्हणजे काय?

Learning Outcome म्हणजे अध्ययन निष्पत्ती किंवा शिकण्याचे अपेक्षित परिणाम.

सोप्या भाषेत सांगायचे झाले तर:

“एखादा विषय, धडा किंवा कौशल्य शिकून पूर्ण केल्यानंतर विद्यार्थ्याला प्रत्यक्षात काय करता आले पाहिजे, याला Learning Outcome म्हणतात.”

ITI मध्ये विद्यार्थ्यांना केवळ पुस्तकातील माहिती देणे हा उद्देश नसतो. विद्यार्थ्याने शिकलेले ज्ञान प्रत्यक्ष कामात वापरता आले पाहिजे, एखादे कौशल्य योग्य पद्धतीने करता आले पाहिजे आणि काम करताना आवश्यक सुरक्षा नियमांचे पालन करता आले पाहिजे. यालाच Learning Outcome च्या माध्यमातून स्पष्ट केले जाते.

---

Learning Outcome चा मराठी अर्थ

Learning Outcome चा मराठी अर्थ:

Learning Outcome = अध्ययन निष्पत्ती / अध्ययन परिणाम / शिकण्याचे अपेक्षित फलित

यामध्ये विद्यार्थ्याने प्रशिक्षण पूर्ण केल्यानंतर त्याच्याकडे कोणते ज्ञान, कौशल्य आणि कार्यक्षमता असणे अपेक्षित आहे, हे सांगितले जाते.

उदाहरणार्थ, Wireman ट्रेडमध्ये विद्यार्थ्याने वायर जॉइंटचा अभ्यास केला असेल तर केवळ “वायर जॉइंट म्हणजे काय?” हे सांगता येणे पुरेसे नाही.

विद्यार्थ्याला प्रत्यक्ष:

• वायरचे प्रकार ओळखता आले पाहिजेत.
• वायरचा आकार मोजता आला पाहिजे.
• विविध प्रकारचे वायर जॉइंट करता आले पाहिजेत.
• योग्य साधनांचा वापर करता आला पाहिजे.
• जॉइंटचे सोल्डरिंग करता आले पाहिजे.
• सुरक्षा नियमांचे पालन करता आले पाहिजे.

हे सर्व करता येणे म्हणजे त्या विषयाचे Learning Outcome साध्य झाले असे म्हणता येईल.

---

ITI मध्ये Learning Outcome का महत्त्वाचे आहे?

ITI प्रशिक्षणामध्ये विद्यार्थ्यांना रोजगारासाठी आवश्यक असलेले व्यावसायिक ज्ञान आणि प्रत्यक्ष कौशल्य दिले जाते.

Learning Outcome मुळे खालील गोष्टी स्पष्ट होतात:

1. विद्यार्थ्याने काय शिकायचे आहे?

प्रशिक्षणाच्या शेवटी विद्यार्थ्याला कोणते ज्ञान व कौशल्य प्राप्त झाले पाहिजे, हे स्पष्ट होते.

2. शिक्षकाने काय शिकवायचे आहे?

शिक्षकाला कोणत्या कौशल्यांवर आणि प्रात्यक्षिकांवर भर द्यायचा आहे हे समजते.

3. विद्यार्थ्याची प्रगती तपासता येते

विद्यार्थ्याला दिलेले कौशल्य प्रत्यक्षात करता येते की नाही हे तपासता येते.

4. रोजगारासाठी आवश्यक कौशल्य विकसित होते

Learning Outcome हे उद्योगक्षेत्रात आवश्यक असलेल्या कौशल्यांशी संबंधित असतात. त्यामुळे प्रशिक्षणानंतर विद्यार्थ्याला प्रत्यक्ष काम करण्यास मदत होते.

5. Assessment करणे सोपे होते

विद्यार्थ्याने अपेक्षित कौशल्य प्राप्त केले आहे की नाही हे Assessment Criteria च्या आधारे तपासता येते.

---

Learning Outcome मध्ये काय समाविष्ट असते?

सामान्यतः Learning Outcome मध्ये विद्यार्थ्याच्या खालील क्षमतांचा विचार केला जातो:

1. Knowledge – ज्ञान

विद्यार्थ्याला संबंधित विषयाची माहिती असणे.

उदा.:

• वायरचे प्रकार
• विद्युत उपकरणे
• सुरक्षा नियम
• विद्युत परिपथ
• विविध साधने

2. Skill – कौशल्य

विद्यार्थ्याला शिकलेले काम प्रत्यक्ष करता येणे.

उदा.:

• वायर जॉइंट करणे
• सर्किट तयार करणे
• मोजमाप करणे
• मशीन/टूल वापरणे
• Fault शोधणे

3. Application – प्रत्यक्ष उपयोग

शिकलेले ज्ञान प्रत्यक्ष कामामध्ये वापरता येणे.

4. Safety – सुरक्षितता

काम करताना आवश्यक सुरक्षा नियमांचे पालन करता येणे.

5. Accuracy – अचूकता

दिलेल्या Drawing, Specification किंवा Standard नुसार काम योग्य अचूकतेने करता येणे.

---

Learning Outcome चे सोपे उदाहरण

समजा विद्यार्थ्यांना Electrical Wire Joint शिकवला.

फक्त:

“विद्यार्थ्याला Wire Joint ची माहिती आहे.”

हे Learning Outcome चे पूर्ण उदाहरण नाही.

त्याऐवजी:

“विद्यार्थ्याला योग्य साधनांचा वापर करून विविध प्रकारचे Electrical Wire Joints सुरक्षितपणे आणि आवश्यक गुणवत्तेने तयार करता येतील.”

हे अधिक योग्य Learning Outcome आहे.

कारण यामध्ये विद्यार्थ्याला:

• काय करायचे आहे?
• कोणत्या साधनांचा वापर करायचा?
• सुरक्षा कशी ठेवायची?
• काम कोणत्या गुणवत्तेने करायचे?

हे स्पष्ट होते.

---

Learning Outcome आणि Assessment Criteria मधील फरक

हे दोन्ही शब्द ITI अभ्यासक्रमात महत्त्वाचे आहेत.

Learning Outcome

विद्यार्थ्याला प्रशिक्षणानंतर काय करता आले पाहिजे?

Assessment Criteria

विद्यार्थ्याला ते कौशल्य योग्य प्रकारे येते की नाही हे कसे तपासायचे?

उदाहरण – Wireman

Learning Outcome:

“विद्यार्थ्याला Electrical Wire Joints तयार करता येतील.”

याचे Assessment Criteria:

• वायरचा प्रकार ओळखतो का?
• योग्य साधन निवडतो का?
• वायर योग्य प्रकारे Strip करतो का?
• Joint योग्य पद्धतीने तयार करतो का?
• Joint मजबूत आहे का?
• Soldering योग्य आहे का?
• सुरक्षा नियमांचे पालन करतो का?

यावरून स्पष्ट होते की Learning Outcome हे अपेक्षित कौशल्य सांगते, तर Assessment Criteria त्या कौशल्याचे मूल्यांकन करण्यासाठी वापरले जाते.

---

Wireman ट्रेडमधील Learning Outcome चे उदाहरण

Wireman ट्रेडमध्ये विद्यार्थ्याला विविध प्रकारची कौशल्ये आत्मसात करावी लागतात.

1. Safety आणि Basic Fitting

विद्यार्थ्याला:

• ट्रेड टूल्स ओळखता येणे
• टूल्सचा सुरक्षित वापर करता येणे
• Safety Symbols ओळखता येणे
• Electrical Hazards ओळखता येणे
• Electrical Fire च्या वेळी योग्य Fire Fighting Procedure करता येणे
• Marking, Filing, Drilling, Riveting इत्यादी कामे करता येणे

हे अपेक्षित असते.

2. Wire आणि Cable Joint

विद्यार्थ्याला:

• Wire आणि Cable चे प्रकार ओळखणे
• Wire Size मोजणे
• विविध Wire Joints तयार करणे
• Cable Termination करणे
• Crimping करणे
• Soldering करणे
• Brazing ची प्रक्रिया समजून घेणे

आवश्यक असते.

3. Electrical Circuit

विद्यार्थ्याला:

• DC आणि AC Circuit तयार करता येणे
• Current मोजता येणे
• Voltage मोजता येणे
• Resistance मोजता येणे
• Kirchhoff's Law ची पडताळणी करता येणे
• Series आणि Parallel Circuit तपासता येणे
• R-L-C Circuit वर प्रयोग करता येणे
• Power आणि Energy मोजता येणे
• Power Factor समजून घेणे व त्यामध्ये सुधारणा करणे

अशी कौशल्ये अपेक्षित असतात.

---

Learning Outcome चे महत्त्व विद्यार्थ्यांसाठी

Learning Outcome विद्यार्थ्याला “मला नेमके काय शिकायचे आहे?” याचे उत्तर देते.

उदाहरणार्थ, एखाद्या विद्यार्थ्याला सांगितले की:

“या Chapter चा अभ्यास करा.”

तर विद्यार्थ्याला नेमके काय अपेक्षित आहे हे स्पष्ट नसू शकते.

परंतु:

“या प्रशिक्षणाच्या शेवटी तुम्हाला Single Phase Circuit तयार करून Voltage, Current आणि Power मोजता आला पाहिजे.”

असे सांगितल्यास विद्यार्थ्याचे Learning Target स्पष्ट होते.

---

Learning Outcome चे फायदे

विद्यार्थ्यांसाठी

• अभ्यासाचे उद्दिष्ट स्पष्ट होते.
• कोणते कौशल्य शिकायचे हे समजते.
• Practical वर लक्ष केंद्रित करता येते.
• स्वतःची प्रगती तपासता येते.
• परीक्षेची तयारी व्यवस्थित करता येते.
• रोजगारासाठी आवश्यक कौशल्य विकसित करता येते.

शिक्षकांसाठी

• Training Planning करणे सोपे होते.
• Practical Demonstration योग्य पद्धतीने घेता येते.
• विद्यार्थ्यांचे Assessment करता येते.
• कमजोर विद्यार्थ्यांना अतिरिक्त मार्गदर्शन देता येते.
• प्रशिक्षणाचा दर्जा सुधारता येतो.

ITI संस्थेसाठी

• प्रशिक्षणाचे उद्दिष्ट स्पष्ट होते.
• विद्यार्थ्यांच्या कौशल्याचे मूल्यांकन करता येते.
• Industry-oriented training देण्यास मदत होते.
• विद्यार्थ्यांची employability वाढवता येते.

---

Learning Outcome कसे लिहावे?

Learning Outcome लिहिताना शक्यतो Action/कार्य दर्शविणारी क्रियापदे वापरली जातात.

उदाहरण:

❌ “विद्यार्थ्याला Electrical Safety ची माहिती असेल.”

यापेक्षा:

✅ “विद्यार्थ्याला Electrical Hazards ओळखता येतील आणि आवश्यक Safety Precautions लागू करता येतील.”

अशा प्रकारे Learning Outcome लिहिल्यास विद्यार्थ्याने प्रशिक्षणानंतर काय प्रत्यक्ष करता आले पाहिजे हे स्पष्ट होते.

---

Learning Outcome मध्ये वापरली जाणारी क्रियापदे

Learning Outcome लिहिताना खालील प्रकारची क्रियापदे वापरली जाऊ शकतात:

• ओळखणे
• समजावून सांगणे
• वर्गीकरण करणे
• मोजणे
• निवडणे
• जोडणे
• तयार करणे
• स्थापित करणे
• तपासणे
• दुरुस्त करणे
• वापरणे
• प्रदर्शित करणे
• पडताळणी करणे
• विश्लेषण करणे
• मूल्यांकन करणे
• सुरक्षितपणे कार्य करणे

यामुळे Learning Outcome मोजता येण्याजोगे (Measurable) आणि प्रत्यक्ष तपासता येण्याजोगे बनते.

---

Learning Outcome आणि Practical Training

ITI हे मुख्यतः Skill-based Training आहे.

म्हणून Learning Outcome मध्ये Practical Skill ला विशेष महत्त्व असते.

उदाहरणार्थ:

Theory:
विद्यार्थ्याला Multimeter बद्दल माहिती आहे.

Learning Outcome:
विद्यार्थ्याला Multimeter योग्य Range वर सेट करून Voltage, Current आणि Resistance सुरक्षितपणे मोजता येईल.

येथे विद्यार्थ्याने फक्त माहिती लक्षात ठेवणे अपेक्षित नसून प्रत्यक्ष काम करून दाखवणे अपेक्षित आहे.

---

Learning Outcome आणि परीक्षा

Learning Outcome चा संबंध Assessment आणि परीक्षेशी देखील असतो.

प्रशिक्षणामध्ये विद्यार्थ्याने कोणते कौशल्य प्राप्त केले आहे हे Practical आणि संबंधित Assessment द्वारे तपासले जाते.

उदा.:

Learning Outcome:
“विद्यार्थ्याला Cable Termination करता येईल.”

Assessment मध्ये तपासले जाऊ शकते:

1. योग्य Cable निवडली का?
2. योग्य Tool निवडले का?
3. Cable योग्य प्रकारे Strip केली का?
4. Lug योग्य प्रकारे बसवला का?
5. Crimping योग्य केली का?
6. Termination मजबूत आहे का?
7. Safety Precautions पाळल्या का?

यामुळे विद्यार्थ्याचे कौशल्य वस्तुनिष्ठ पद्धतीने तपासता येते.

---

Learning Outcome म्हणजे फक्त पाठांतर नाही

Learning Outcome चा मुख्य उद्देश फक्त माहिती पाठ करणे नाही.

उदाहरण:

“Ohm's Law चे सूत्र V = IR आहे.”

हे ज्ञान आहे.

परंतु:

“विद्यार्थ्याला प्रत्यक्ष Circuit तयार करून Voltage आणि Current मोजता येईल आणि Ohm's Law ची पडताळणी करता येईल.”

हे Learning Outcome आहे.

म्हणजे:

Knowledge + Skill + Application + Safety = प्रभावी Learning Outcome

---

सोप्या भाषेत अंतिम अर्थ

Learning Outcome म्हणजे:

“प्रशिक्षण पूर्ण झाल्यानंतर विद्यार्थ्याला काय माहित असावे, काय समजले पाहिजे आणि प्रत्यक्षात काय करता आले पाहिजे, याचे स्पष्ट वर्णन म्हणजे Learning Outcome.”

ITI मध्ये Learning Outcome चा मुख्य उद्देश विद्यार्थ्याला फक्त परीक्षेसाठी तयार करणे नसून प्रत्यक्ष उद्योग, व्यवसाय आणि रोजगारासाठी सक्षम बनवणे हा आहे.

एका वाक्यात:

Learning Outcome = शिकल्यावर विद्यार्थ्याला काय करता येईल?

Assessment Criteria = ते कौशल्य विद्यार्थ्याला योग्य प्रकारे येते की नाही हे कसे तपासणार?

म्हणूनच ITI अभ्यासक्रमामध्ये Learning Outcome हा प्रशिक्षणाचा महत्त्वाचा आधार आहे. त्याच्या माध्यमातून विद्यार्थ्याचे ज्ञान, Practical Skill, Safety, Accuracy आणि काम करण्याची क्षमता विकसित व तपासली जाते.

 FIRST YEAR – 13 LEARNING OUTCOMES

LO-1 – Safety आणि Basic Fitting

Learning Outcome:
सुरक्षा खबरदारी घेऊन Drawing नुसार Marking, Filing, Drilling, Riveting, Fitting व Joining करणे.

Practical / Assessment Criteria

1. Trade Tools व Equipment ओळखणे.
2. Tools चा सुरक्षित वापर, Care & Maintenance करणे.
3. Safety Symbols व Hazards ओळखणे.
4. Electrical Fire साठी Fire Fighting Procedure दाखवणे.
5. Wooden Switchboard तयार करणे.
6. Metal Sheet पासून Closed Cabinet तयार करणे.

हे Assessment Criteria DGT PDF मध्ये LO-1 अंतर्गत दिले आहेत.

---

LO-2 – Wire Joint, Termination & Soldering

Practical Jobs:

1. Wire/Cable चे प्रकार ओळखणे.
2. SWG/Micrometer ने Wire Size मोजणे.
3. Married Joint.
4. T/Tee Joint.
5. Britannia Straight Joint.
6. Britannia Tee Joint.
7. Western Union Joint.
8. Rat Tail Joint.
9. Duplex Cross Joint.
10. Knotted Joint.
11. Fixture Joint.
12. Copper Joint Soldering.
13. Cable Lug Crimping.
14. Brazing.

ही सर्व कामे अधिकृत Assessment Criteria मध्ये आहेत.

---

LO-3 – AC/DC Circuit आणि Electrical Measurement

Practical Jobs:

1. Voltage Drop/Wheatstone Bridge ने Resistance मोजणे.
2. Current आणि Voltage मोजणे.
3. Kirchhoff's Law Verify करणे.
4. Series-Parallel Resistor Characteristics.
5. Solenoid तयार करणे.
6. Magnetic Poles निश्चित करणे.
7. Mutual Induced EMF दाखवणे.
8. RL/RC/RLC Circuit चे परीक्षण.
9. Power Factor मोजणे.
10. Single/Three Phase Power आणि Energy मोजणे.
11. Capacitor वापरून PF सुधारणा.
12. 3-Phase Phase Sequence शोधणे.
13. Balanced/Unbalanced Load ची Power मोजणे.
14. Wattmeter/Energy Meter/Frequency/Tong Tester वापरणे.
15. Analog/Digital Multimeter वापरणे.
16. Energy Meter Installation/Sealing आणि MRI Reading.

---

LO-4 – Generation, Transmission & Distribution

Practical / Assessment:

• Thermal Power Plant Block Diagram.
• Solar Power Plant Block Diagram.
• Wind Power Plant Block Diagram.
• Hydro Power Plant Diagram.
• Nuclear Power Plant Diagram.
• Transmission System Line Diagram.
• Distribution System Line Diagram.
• Substation मधील प्रमुख उपकरणे ओळखणे.
• ITI Supply System चा Line Diagram तयार करणे.

---

LO-5 – Earthing

Practical Jobs:

• Earthing System चे Components ओळखणे.
• Earth Tester/Megger ने Earth Resistance मोजणे.
• Equipment/System Grounding करणे.
• ELCB आणि Relay द्वारे Earth Leakage Test करणे.

---

LO-6 – DC Machines

Practical Jobs:

• DC Machine चे Parts ओळखणे.
• DC Motor Starter चे Terminals ओळखणे.
• DC Motor/Generator Wiring.
• Three-point/Four-point Starter Service.
• Carbon Brush Maintenance.
• Brush Holder Maintenance.
• Commutator/Slip-ring Maintenance.
• DC Motor Speed Control.
• Routine Maintenance/Overhauling.

---

LO-7 – Transformer, AC Motor & Alternator

Practical Jobs:

• 1-Phase/3-Phase Transformer Parts ओळखणे.
• Transformer Wiring.
• Polarity Test.
• Insulation Test.
• Open Circuit Test.
• Short Circuit Test.
• Voltage Regulation Test.
• AC Motor Parts/Terminals ओळखणे.
• Continuity/Insulation Resistance Test.
• MG Set Connections.
• DOL Starter.
• Star-Delta Starter.
• Auto-transformer Starter.
• Rotor Resistance Starter.

---

LO-8 – Electrical Schematic Drawing

Practical Jobs:

• Electrical Symbols काढणे.
• Power Circuit वाचणे.
• Control Circuit वाचणे.
• Lamp/Tube Light/Fan Control Circuit काढणे.
• Single Phase Motor Control Circuit.
• Automatic Star-Delta Starter Circuit.

---

LO-9 – Domestic Wiring

Practical Jobs:

• Maximum Connected Load Calculation.
• Pole ते Main Switch Board Supply Diagram.
• Staircase Wiring.
• PVC Casing-Capping Wiring.
• PVC Conduit Wiring.
• Main Distribution Board.
• Energy Meter Board.
• Consumer Main Board.
• ICDP Switch आणि Distribution Fuse Box.
• Earth Continuity Test.
• Line-Earth/Neutral-Earth Loop Impedance.
• Simulated Fault Tracing.

---

LO-10 – Control Panel Wiring

Practical Jobs:

• Electrical Panel Wiring.
• Control Elements Mounting.
• Cable Securing.
• EMI/EMC समजून घेणे.
• Motor Control Panel Wiring.
• Panel Performance Testing.

---

LO-11 – Battery & Solar Cell

Practical Jobs:

• Lead Acid Battery Charging.
• Electrolyte Filling.
• Charging Test.
• Discharged/Fully Charged Battery Checking.
• Battery Maintenance.
• Battery Testing.
• Solar Cell Types ओळखणे.
• Series/Parallel Solar Cells ची संख्या निश्चित करणे.

---

LO-12 – Engineering Drawing

Practical Jobs:

• Drawing वाचणे.
• Drawing मधील Information समजून घेणे.
• Drawing चा Practical Work मध्ये वापर.
• Specification समजणे.
• Material Requirement निश्चित करणे.
• Tools व Assembly Parameters निश्चित करणे.
• Missing Dimensions साठी Calculation करणे.

---

LO-13 – Mathematics & Science

Assessment:

• विविध Mathematical Problems सोडवणे.
• Trade शी संबंधित Basic Science Concepts समजावून सांगणे.

---

📗 SECOND YEAR – 12 LEARNING OUTCOMES

LO-14 – Commercial Wiring

Practical Jobs:

• Communication Circuit Wiring.
• Computer Network Wiring – UTP/STP.
• Co-axial Cable.
• Optical Fibre Cable.
• Motion Detector Lighting.
• Wireless Remote Light/Fan Control.
• 1-Phase/3-Phase UPS Wiring.
• CCTV Installation.
• Inverter Wiring.
• Bathing Area Wiring.
• Multi-storeyed Building Wiring.
• Temporary LV Panel Installation.

---

LO-15 – Industrial Wiring

Practical Jobs:

• Industrial Wiring Tools/Accessories ओळखणे.
• Conductor Ampacity व Size निश्चित करणे.
• Metallic Conduit Cutting.
• Threading व Bending.
• Busbar Installation.
• Bill of Material तयार करणे.
• Institute/Workshop Wiring.
• IP65 Cable Entry.
• Bonding & Grounding.
• Earth Rod वापरणे.
• Underground Cable Fault Testing.

---

LO-16 – Illumination System

Practical Jobs:

• Decorative Lamp Circuit.
• Running/Rotating Light Effect.
• Display Spotlight.
• LED Downlight.
• Fluorescent Tube.
• Kitchen Under-cabinet Lighting.
• Shelf Lighting.
• Closet Lighting.
• Cove Lighting.
• Mercury/Sodium/Metal Halide Lamps.
• DMX Controller.
• PAR Light Programming/Operation.

---

LO-17 – Basic Electronics & LED/CFL Repair

Practical Jobs:

• Resistor Colour Code.
• Resistor Types.
• Semiconductor Diode V-I Characteristics.
• Diode/Transistor/Capacitor/Regulator ओळखणे.
• Half Wave Rectifier.
• Full Wave Rectifier.
• Bridge Rectifier.
• Power Supply Troubleshooting.
• CFL Circuit.
• LED Circuit.
• LED/CFL Repair.

---

LO-18 – Solar Plant & Solar Appliances

Practical Jobs:

• Solar Lantern.
• Solar Day Lighting.
• Solar Street Light.
• Solar Water Pump.
• Solar Panel + Charge Controller + Battery Connection.
• Solar Inverter.
• 1 KW Solar PV Bill of Material.
• Solar Panel आणि AC Grid Synchronization.

---

LO-19 – LT/HT Underground Cable

Practical Jobs:

• Underground Cable Parts ओळखणे.
• Cable Termination Preparation.
• Cable Joining Preparation.
• Cable Discharging Procedure.
• Straight Joint.
• Underground Cable Testing.

---

LO-20 – Electric Vehicle Charging

Practical Jobs:

• EV Charger Specifications समजून घेणे.
• Public EV Charging Station Installation.
• Home EV Charging Station Installation.
• Preventive Maintenance.
• Breakdown Maintenance.

---

LO-21 – Domestic Appliances Repair

Practical Jobs:

• Bell/Buzzer.
• Electric Iron.
• Electric Kettle.
• Cooking Range.
• Geyser.
• Mixer/Grinder.
• Food Processor.
• Induction Heater.
• Fan/Blower/Cooler.
• Washing Machine.
• Refrigerator.
• Pump Set/Submersible Pump.
• Window AC Electrical Circuit.
• Split AC Electrical Circuit.

---

LO-22 – Transformer & Motor Winding

Practical Jobs:

• Single Phase Transformer Winding.
• Ceiling Fan Motor Winding.
• Table Fan Motor Winding.
• Single Phase AC Motor Maintenance.
• Mixer/Grinder Motor Service.
• Universal Motor Maintenance.
• Submersible Pump Winding.
• 3-Phase AC Motor Winding.

---

LO-23 – Estimation, Costing & Smart Wiring

Practical Jobs:

• Wiring Layout नुसार Estimation.
• Labour Cost.
• Material Cost.
• Accessories Cost.
• Different Wiring Scheme चे Costing.
• Structured Wiring.
• Smart Wiring.
• Automation/IoT Concept.

---

LO-24 – Engineering Drawing

Practical Jobs:

• Engineering Drawing वाचणे.
• Drawing मधील Information समजणे.
• Practical Work मध्ये Drawing लागू करणे.
• Specification Analysis.
• Material Requirement.
• Tool Requirement.
• Assembly/Maintenance Parameters.
• Missing Dimensions ची Calculation.

---

LO-25 – Mathematics & Science

Assessment:

• विविध Mathematical Problems सोडवणे.
• Trade शी संबंधित Basic Science समजावून सांगणे.

---

📋 Annual Record मध्ये प्रत्येक LO कसे भरायचे?

मी तुम्हाला हा Format वापरण्याची शिफारस करतो:

STUDENT LEARNING OUTCOME RECORD

Institute Name: ___________________________

Trade: Wireman
Year: First / Second Year
Academic Year: 20____ – 20____
Trainee Name: ___________________________
Roll No.: ___________

LO No.	Practical Job	Date	Result/Performance	Marks	Instructor Sign
LO-1	Safety Symbols Identification		Satisfactory / Not Satisfactory
LO-1	Trade Tools Identification
LO-1	Wooden Switchboard
LO-1	Metal Sheet Cabinet
LO-2	SWG Wire Measurement
LO-2	Britannia Joint
LO-2	Western Union Joint
LO-2	Soldering
LO-2	Crimping
LO-3	Kirchhoff's Law
LO-3	RLC Circuit
LO-3	Power Measurement

अशाच पद्धतीने त्या वर्षातील सर्व Assessment Criteria पूर्ण होईपर्यंत entries करायच्या.

---

⭐ Assessment करताना काय पाहायचे?

DGT च्या assessment guideline नुसार assessment मध्ये Practical Job, Record Book/Daily Diary, Viva, Progress Chart, Attendance, Assignment, Project, MCQ आणि Practical Examination यांसारखे evidence वापरले जाऊ शकतात.

Performance साठी DGT ने उदाहरणार्थ 60–75%, 75–90% आणि 90% पेक्षा जास्त असे performance levels दिले आहेत. त्यामध्ये skill, accuracy, neatness, safety आणि किती guidance लागते याचा विचार केला जातो.

त्यामुळे तुमच्या Record मध्ये हे ठेवणे चांगले:

Knowledge + Practical Skill + Accuracy + Safety + Neatness + Independence

WIREMAN TRADE – FIRST YEAR

📅 Split Syllabus / Annual Training Plan

कालावधी: 10 ऑगस्ट 2026 ते 31 मे 2027

महिना	Learning Outcome	मुख्य विषय / Practical
10–31 ऑगस्ट 2026	LO-1	Safety, Tools, Fitting, Marking
सप्टेंबर 2026	LO-1 + LO-2	Fitting पूर्ण + Wire/Cable & Wire Joints
ऑक्टोबर 2026	LO-2	Wire Joints, Termination, Soldering, Crimping, Brazing
नोव्हेंबर 2026	LO-3	DC/AC Circuit, R-L-C, Electrical Measurement
डिसेंबर 2026	LO-3 + LO-4	Power Measurement + Generation, Transmission, Distribution
जानेवारी 2027	LO-5 + LO-6	Earthing + DC Machines
फेब्रुवारी 2027	LO-7	Transformer, AC Motor, Alternator, Starters
मार्च 2027	LO-8 + LO-9	Schematic Drawing + Domestic Wiring
एप्रिल 2027	LO-9 + LO-10 + LO-11	Domestic Wiring, Control Panel, Battery & Solar
मे 2027	LO-12 + LO-13 + Revision/Assessment	Engineering Drawing, Maths & Science, Revision

📘 ऑगस्ट 2026

10 ऑगस्ट ते 31 ऑगस्ट

Learning Outcome – 1

विषय: Safety Precautions आणि Basic Fitting

Theory

Workshop Safety Electrical Safety Safety Symbols Electrical Hazards Fire Fighting Procedure Trade Tools व Equipment

Practical

Tools ओळखणे Tools चा योग्य वापर Care & Maintenance Marking Filing Drilling Riveting Fitting Joining

Job

Wooden Switchboard ची सुरुवात Metal Sheet Cabinet ची सुरुवात LO-1 मध्ये Safety, Trade Tools, Safety Symbols, Electrical Fire, Wooden Switchboard आणि Metal Sheet Cabinet यांचा समावेश आहे.

📗 सप्टेंबर 2026

LO-1 पूर्ण + LO-2 सुरुवात

LO-1

Wooden Switchboard पूर्ण करणे Metal Sheet Closed Cabinet पूर्ण करणे Practical Assessment

LO-2 – Wire & Cable

Theory: Wire चे प्रकार Cable चे प्रकार Wire/Cable Specifications SWG Micrometer Practical: Wire Size Measurement Single/Multi-strand conductor Wire Stripping Wire Preparation

📙 ऑक्टोबर 2026

Learning Outcome – 2 पूर्ण

Wire Joints

Married Joint T/Tee Joint Britannia Straight Joint Britannia Tee Joint Western Union Joint Rat Tail Joint Duplex Cross Joint Knotted Joint Fixture Joint

इतर Practical

Copper Joint Soldering Cable Lug Termination Crimping Brazing LO-2 मध्ये वरील सर्व Wire Joint, Soldering, Crimping आणि Brazing practicals दिले आहेत.

महिन्याच्या शेवटी

LO-2 Practical Assessment

📕 नोव्हेंबर 2026

Learning Outcome – 3

DC Circuit

Voltage Current Resistance Voltage Drop Method Wheatstone Bridge

Practical

Resistance Measurement Current Measurement Voltage Measurement Kirchhoff's Law Series Circuit Parallel Circuit Series-Parallel Resistors

Magnetism

Solenoid Winding Poles Determination Magnetic Field Mutual Induction

📕 डिसेंबर 2026

LO-3 पूर्ण + LO-4 सुरुवात

LO-3 – AC Circuit

RL Circuit RC Circuit RLC Circuit Power Factor Lagging PF Leading PF Single Phase Power Three Phase Power Energy Measurement Phase Sequence

Practical

Wattmeter Energy Meter Frequency Meter Tong Tester Analog Multimeter Digital Multimeter PF Improvement using Capacitor Balanced/Unbalanced Load DGT Assessment Criteria मध्ये या AC/DC measurements तसेच PF improvement, phase sequence आणि energy meter/MRI यांचा समावेश आहे.

LO-4 सुरुवात

Generation of Electrical Power Thermal Solar Wind Hydro Nuclear

📘 जानेवारी 2027

LO-4 पूर्ण + LO-5 + LO-6

LO-4 – Power System

Generation Transmission Distribution Substation Substation Equipment ITI Supply System

LO-5 – Earthing

Earthing Components Plate Earthing Pipe Earthing Earth Tester Megger Earth Resistance Equipment Grounding ELCB Earth Leakage Test

LO-6 – DC Machines सुरुवात

DC Machine Parts DC Motor DC Generator DC Motor Starter Terminals

📗 फेब्रुवारी 2027

Learning Outcome – 6 पूर्ण + LO-7

LO-6 – DC Machines

DC Motor Wiring DC Generator Wiring 3-Point Starter 4-Point Starter Carbon Brush Brush Holder Commutator Slip Ring Speed Control Field Control Armature Control Maintenance Overhauling

LO-7 – Transformer & AC Machines

Single Phase Transformer Three Phase Transformer Transformer Terminals Transformer Wiring Polarity Test Insulation Test Open Circuit Test Short Circuit Test Voltage Regulation

📙 मार्च 2027

LO-7 पूर्ण + LO-8 + LO-9

LO-7

Single Phase AC Motor Three Phase AC Motor Alternator MG Set DOL Starter Star-Delta Starter Auto Transformer Starter Rotor Resistance Starter

LO-8 – Electrical Schematic Drawing

Electrical Symbols Power Circuit Control Circuit Lamp Control Tube Light Control Fan Control Single Phase Motor Automatic Star-Delta Circuit

LO-9 सुरुवात

Domestic Wiring Domestic Wiring Types Supply System Load Calculation

📕 एप्रिल 2027

LO-9 + LO-10 + LO-11

LO-9 – Domestic Wiring

PVC Casing-Capping Wiring Staircase Wiring PVC Conduit Wiring Main Distribution Board Energy Meter Board Consumer Main Board ICDP Switch Distribution Fuse Box Earth Continuity Test Line-Earth Loop Impedance Neutral-Earth Loop Impedance Fault Finding

LO-10 – Control Panel

Electrical Panel Wiring Control Elements Cable Management Motor Control Panel Panel Testing EMI/EMC

LO-11 – Battery & Solar

Lead Acid Battery Charging Electrolyte Filling Battery Testing Battery Maintenance Solar Cell Types Series/Parallel Solar Cell Calculation

📘 मे 2027

LO-11 पूर्ण + LO-12 + LO-13

LO-11

Battery Charging Battery Testing Solar Cell Identification Solar Cell Series/Parallel Connection

LO-12 – Engineering Drawing

Engineering Drawing Reading Drawing Interpretation Specification Reading Material Requirement Tool Requirement Assembly Parameters Maintenance Parameters Missing Dimensions Calculation

LO-13 – Mathematics & Science

Mathematics

Basic Mathematical Concepts Trade-related Calculations Practical Numerical Problems

Science

Basic Science Concepts Trade-related Science

🔄 20 मे ते 31 मे 2027

Final Revision + Assessment

या कालावधीत:

🔧 Practical Revision

Wire Joints Electrical Measurements Earthing DC Machines Transformer AC Motors Domestic Wiring Control Panel Battery/Solar

📚 Theory Revision

LO-1 ते LO-13

📝 Assessment

Practical Assessment Viva Theory Test MCQ Test Record Book Checking Job/Portfolio Checking Pending Practical Completion

📊 Final Learning Outcome Distribution

LO विषय नियोजित कालावधी 1 Safety & Basic Fitting Aug–Sep 2 Wire Joint & Termination Sep–Oct 3 AC/DC & Measurement Nov–Dec 4 Generation, Transmission & Distribution Dec–Jan 5 Earthing Jan 6 DC Machines Jan–Feb 7 Transformer & AC Machines Feb–Mar 8 Schematic Drawing Mar 9 Domestic Wiring Mar–Apr 10 Control Panel Wiring Apr 11 Battery & Solar Cell Apr–May 12 Engineering Drawing May 13 Mathematics & Science May Final Revision & Assessment 20–31 May

✅ Final Target

10 ऑगस्ट 2026 → 31 मे 2027 13/13 Learning Outcomes पूर्ण सर्व प्रमुख Assessment Criteria पूर्ण Practical + Theory + Revision + Assessment अशा प्रकारे हा First Year Wireman चा Split Syllabus/Annual Training Plan ठेवता येईल. DGT च्या अधिकृत curriculum मध्येही Learning Outcomes हे trainee च्या total competencies चे प्रतिबिंब असून Assessment हे संबंधित Assessment Criteria नुसार करण्याचे नमूद आहे.

📌 आयटीआय संबंधित अधिक माहितीसाठी आम्हाला फॉलो करा

आयटीआय प्रवेश, परीक्षा, NCVT प्रमाणपत्र, नोकरीच्या संधी आणि सर्व लेटेस्ट अपडेट्ससाठी आमच्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मला नक्की फॉलो करा. 🌐 Website: www.nkrathod.in 📘 Facebook: fb.com/nkrathod.in 🐦 Twitter (X): @nkrathod_in 📸 Instagram: @nkrathod.in 📢 Telegram: t.me/itiupdate ▶️ YouTube: YouTube Channel

✅ आयटीआय बद्दल सर्व काही – एका क्लिकवर!

✔ ITI प्रवेश माहिती ✔ परीक्षा व निकाल अपडेट ✔ NCVT प्रमाणपत्र माहिती ✔ अप्रेंटिसशिप व रोजगार संधी ✔ सरकारी व खासगी नोकरी अपडेट्स ✔ लेटेस्ट ITI बातम्या व सूचना 📢 ITI संबंधित प्रत्येक महत्त्वाचे अपडेट सर्वप्रथम मिळवण्यासाठी आम्हाला फॉलो करा! ```